नांदेड 🙁 डॉ.प्रवीणकुमार सेलूकर) राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरण (NEP-2020) अंतर्गत राज्यातील विद्यापीठे व संलग्न महाविद्यालयांमध्ये नवीन अभ्यासक्रम रचना लागू करण्यात आली आहे. या अभ्यासक्रमात समाविष्ट असलेल्या विविध Verticals चा अध्यापन कार्यभार मोजणीमध्ये समावेश करून शासनाने स्वतंत्र कार्यभार मोजणीचा शासन निर्णय तातडीने जाहीर करावा, अशी मागणी नेट-सेट व पीएच.डी. धारक संघर्ष समितीने नांदेड विभागीय सहसंचालक यांच्याकडे करण्यात आली आहे. निवेदनात म्हटले आहे की, NEP-2020 नुसार पदवी व पदव्युत्तर स्तरावर विविध Verticals अनिवार्य करण्यात आले आहेत. मात्र, अनेक ठिकाणी कार्यभार निश्चित करताना या घटकांचा विचार केला जात नसल्याने शिक्षकांच्या पदनिर्धारणावर आणि महाविद्यालयांच्या अध्यापन व्यवस्थेवर प्रतिकूल परिणाम होत आहे. यामुळे राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरणाच्या प्रभावी अंमलबजावणीसमोर अडचणी निर्माण होणार आहे . सर्वात मोठी बाब म्हणजे विद्यार्थ्यांच्या तासिका घेण्यासाठी प्राध्यापक उपलब्ध नसेल. हा गोंधळ तात्काळ कमी करण्यासाठी NEP-2020 नुसार स्वतंत्र कार्यभार मोजणीचा शासन निर्णय येईपर्यंत सध्या शैक्षणिक वर्ष २०२५-२६ मध्ये अनुज्ञेय करण्यात आलेल्या तासिका तत्त्वावरील (CHB) पदांच्या NOC शैक्षणिक वर्ष २०२६-२७ मध्येही कायम ठेवाव्यात, अशी मागणी करण्यात आली आहे. NEP-2020 धोरणात कार्यभार वाढ होत असताना देखील सध्या NEP-2020 नुसार कार्यभार मोजणीबाबत स्पष्ट शासन निर्णय नसल्याने अनेक पात्र NET, SET आणि Ph.D. धारक उमेदवारावर बेकारीची वेळ आली आहे आणि महाविद्यालयात विद्यार्थ्यांना हक्काचा प्राध्यापक शिकवण्यासाठी उपलब्ध होत नाही. अशी परस्थिती निमार्ण झाली आहे. तुमचे शिक्षण क्षेत्रात यामुळे संभ्रमाचे वातावरण निर्माण झाले असून विद्यार्थ्यांच्या एवढ्या तासिका कोण आणि कशा घ्यायचा हा गोंधळ निर्माण झाला आहे. यावर शासनाने तत्काळ या मागण्यांबाबत तातडीने सकारात्मक निर्णय न घेतल्यास राज्यव्यापी बेमुदत आंदोलन छेडण्यात येईल तसेच न्यायालयीन लढाही उभारण्यात येईल, असा इशारा निवेदनाद्वारे देण्यात आला आहे. त्यामुळे उच्च शिक्षण विभाग या विषयावर काय भूमिका घेतो याकडे राज्यातील महाविद्यालयीन शिक्षक आणि पात्र उमेदवारांचे लक्ष लागले आहे.
शैक्षणिक वर्ष २०२५-२६ मधील CHB पदांच्या NOC यंदाही कायम ठेवण्याची मागणी
नांदेड : राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरण (NEP-2020) अंतर्गत राज्यातील विद्यापीठे व संलग्न महाविद्यालयांमध्ये नवीन अभ्यासक्रम रचना लागू करण्यात आली आहे. या अभ्यासक्रमात समाविष्ट असलेल्या विविध Verticals चा अध्यापन कार्यभार मोजणीत समावेश करून स्वतंत्र कार्यभार मोजणीचा शासन निर्णय तातडीने जाहीर करावा, अशी मागणी विभागीय सहसंचालकांकडे करण्यात आली आहे.
निवेदनात नमूद करण्यात आले आहे की, NEP-2020 नुसार पदवी व पदव्युत्तर स्तरावर विविध Verticals अनिवार्य करण्यात आले आहेत. मात्र, कार्यभार निश्चित करताना अनेक ठिकाणी या घटकांचा विचार केला जात नसल्याने शिक्षकांच्या पदनिर्धारणावर तसेच महाविद्यालयांच्या अध्यापन व्यवस्थेवर प्रतिकूल परिणाम होत आहे. परिणामी राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरणाच्या प्रभावी अंमलबजावणीत अडथळे निर्माण होण्याची शक्यता आहे.
विशेष म्हणजे विद्यार्थ्यांना आवश्यक तासिका घेण्यासाठी पुरेसे प्राध्यापक उपलब्ध नसल्याची परिस्थिती निर्माण होत आहे. त्यामुळे हा संभ्रम दूर करण्यासाठी NEP-2020 नुसार स्वतंत्र कार्यभार मोजणीचा शासन निर्णय जाहीर होईपर्यंत शैक्षणिक वर्ष २०२५-२६ मध्ये अनुज्ञेय करण्यात आलेल्या तासिका तत्त्वावरील (CHB) पदांच्या NOC शैक्षणिक वर्ष २०२६-२७ मध्येही कायम ठेवाव्यात, अशी मागणी करण्यात आली आहे.
निवेदनात पुढे म्हटले आहे की, NEP-2020 मुळे अध्यापन कार्यभारात वाढ झाली असतानाही कार्यभार मोजणीबाबत स्पष्ट शासन निर्णय नसल्याने पात्र NET, SET आणि Ph.D. धारक उमेदवारांवर बेरोजगारीची वेळ आली आहे. दुसरीकडे विद्यार्थ्यांनाही आवश्यक विषयांचे अध्यापन करण्यासाठी पात्र प्राध्यापक उपलब्ध होत नसल्याने शैक्षणिक व्यवस्थेत गोंधळाचे वातावरण निर्माण झाले आहे.विद्यार्थ्यांच्या वाढीव तासिका कोण आणि कशा घेणार, हा प्रश्न सध्या महाविद्यालयांसमोर उभा ठाकला आहे. या पार्श्वभूमीवर शासनाने तातडीने सकारात्मक निर्णय न घेतल्यास राज्यव्यापी बेमुदत आंदोलन छेडण्याबरोबरच न्यायालयीन लढाही उभारण्यात येईल, असा इशारा निवेदनाद्वारे देण्यात आला आहे.
त्यामुळे NEP-2020 अंतर्गत कार्यभार मोजणी आणि CHB पदांच्या NOC संदर्भात उच्च शिक्षण विभाग कोणती भूमिका घेतो, याकडे राज्यातील महाविद्यालयीन शिक्षक, NET-SET-Ph.D. धारक पात्र उमेदवार आणि विद्यार्थ्यांचे लक्ष लागले आहे. निवेदन देतानी स्वामुक्टा संघटनचे प्रा. डॉ. विजय भोपाळे नेट-सेट-पीएच.डी. संघर्ष समितीचे डॉ. राजेश्वर कुंटूरकर, प्रा.आदित्य भांगे, प्रा. दीपक माने, डॉ.निरंजन गिरी, डॉ. भारत कचरे, डॉ. शरद वाघमारे , डॉ. ज्ञानेश्वर देशमुख, डॉ. गोविंद जोशी, डॉ कांबळे डी.डी, प्रा. प्रेमदास जाधव, डॉ.बी.सी आव्हाड, प्रा. मोरे ए .आर सह समितीचे ४०. मान्यवर उपस्थिती होते.
“शासनाने NEP-2020 नुसार स्वतंत्र कार्यभार मोजणीचा शासन निर्णय तातडीने जाहीर करून उच्च शिक्षण क्षेत्रातील अनिश्चितता दूर करावी. तोपर्यंत विद्यमान CHB पदांच्या NOC कायम ठेवून विद्यार्थ्यांच्या हिताचे रक्षण करणे आवश्यक आहे. शिक्षणाचा दर्जा टिकवून ठेवण्यासाठी आणि राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरणाची प्रभावी अंमलबजावणी सुनिश्चित करण्यासाठी शासनाने या मागणीचा सकारात्मक विचार करून त्वरित निर्णय घ्यावा”
–प्रा. डॉ. परमेश्वर पौळ ,
राज्य समन्वयक.
नेट-सेट व पीएच.डी. धारक संघर्ष समिती
“तासिका तत्वावरील प्राध्यापकावर अन्याय होऊ देणार नाही महाविद्यालयाच्या प्राचार्यासोबत संवाद साधून ज्या ठिकाणी पदाचा कार्यभार आहे आणि पदाची आवश्यकता आहे. अशा ठिकाणी एनओसी दिली जाईल” – सहसंचालक डॉ. बाबासाहेब भोसले
