नांदेड, दि. ८ ऑक्टोबर २०२६) :
राष्ट्रीय वन्यजीव सप्ताहानिमित्त यशवंत महाविद्यालयात प्राणीशास्त्र विभागातर्फे ‘संग्रहालयीन नमुन्यांपासून वन्यजीव संवर्धनापर्यंत : वन्यजीव विविधतेचा शोध’ या विषयावर विशेष उपक्रमाचे आयोजन करण्यात आले. ज्ञान, प्रत्यक्ष निरीक्षण, वैज्ञानिक दृष्टिकोन आणि संवर्धनाची प्रेरणा यांचा सुरेख संगम घडवून आणणारा हा उपक्रम उत्साहपूर्ण वातावरणात संपन्न झाला.
कार्यक्रमात महाविद्यालयातील विविध विद्याशाखांमधील ९४ विद्यार्थी, महात्मा फुले हायस्कूलचे ४० विद्यार्थी तसेच सावित्रीबाई फुले हायस्कूलचे १०७ विद्यार्थीनी सहभाग नोंदविला. प्राणीशास्त्र विभागातील संग्रहालयीन नमुन्यांचे प्रत्यक्ष निरीक्षण, जैवविविधता तसेच वन्यजीव संवर्धनाच्या विविध पैलूंची माहिती विद्यार्थ्यांनी जाणून घेतली.
कार्यक्रमाच्या अध्यक्षस्थानी माजी प्र-कुलगुरू प्राचार्य डॉ. गणेशचंद्र एन. शिंदे होते.प्रास्ताविकात कार्यक्रमाच्या समन्वयक डॉ. मंगल कदम यांनी उपक्रमाची उद्दिष्टे स्पष्ट करताना वन्यजीव रक्षण, पर्यावरणीय समतोल आणि जैवविविधतेच्या संरक्षणाचे महत्त्व अधोरेखित केले.
प्राणीशास्त्र विभागप्रमुख डॉ. संजय नंनवरे यांनी, संग्रहालयीन नमुने, प्राण्यांची जैवविविधता, परिसंस्थेतील प्रत्येक जीवाचे महत्त्व, अधिवास संवर्धन, पर्यावरणीय समतोल आणि वन्यजीव संरक्षण या विविध पैलूंवर प्रकाश टाकण्यात आला. संग्रहालयातील नमुने हे केवळ अभ्यासाचे साधन नसून निसर्गाच्या उत्क्रांतीचा इतिहास आणि संवर्धनाची गरज अधोरेखित करणारे महत्त्वपूर्ण ज्ञानस्रोत असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले. ‘म्युझियम स्पेसिमेन्स टू कॉन्झर्वेशन’ हा प्रवास म्हणजे ज्ञानापासून जाणीवेकडे आणि जाणीवेपासून कृतीकडे जाणारा प्रवास असल्याचे सांगत, वन्यजीव संवर्धन हे केवळ एखाद्या प्राण्याचे संरक्षण नसून संपूर्ण परिसंस्थेच्या संवर्धनाशी निगडित असल्याचे स्पष्ट केले. विद्यार्थ्यांनी वैज्ञानिक दृष्टिकोन स्वीकारून निसर्गाविषयी संवेदनशीलता निर्माण करावी, असा संदेशही त्यांनी दिला.
अध्यक्षीय समारोपात प्राचार्य डॉ. गणेशचंद्र एन. शिंदे यांनी, वन्यजीव आणि जैवविविधतेच्या संरक्षणासाठी विद्यार्थ्यांनी सक्रिय भूमिका बजावण्याचे आवाहन केले. महाविद्यालयीन शिक्षणातून वैज्ञानिक दृष्टिकोन, पर्यावरणीय जाणीव आणि संवर्धनाची मूल्ये विद्यार्थ्यांमध्ये रुजणे ही काळाची गरज असल्याचे त्यांनी नमूद केले.
सूत्रसंचालन धनश्री चव्हाण यांनी केले तसेच आभार देखील मानले. कार्यक्रमास शिक्षक व विद्यार्थी मोठ्या संख्येने उपस्थित होते.
उपक्रमाच्या यशस्वीतेसाठी डॉ. हनुमानलू तमलुरकर, डॉ. नितारानी जैस्वाल, डॉ. धनराज भुरे, डॉ. बी. बालाजीराव, प्रा. साहेबराव माने, प्रा. नारायण गव्हाणे, डॉ. दीप्ती तोटावार आणि डॉ. रोहिणी चव्हाण यांनी सहकार्य केले. कार्यक्रमाच्या समन्वयक डॉ. मंगल कदम यांनी विद्यार्थी-केंद्रित दृष्टिकोनातून कार्यक्रमाचे नियोजन व प्रभावी अंमलबजावणी केली.
कार्यक्रमासाठी राजीव भोसले, शंकर मिरेवाड, जगदीश उमरीकर, परमेश्वर राठोड, प्रबंधक संदीप पाटील, कार्यालयीन अधीक्षक गजानन पाटील, जगन्नाथ महामुने, डॉ. अजय गव्हाणे आणि डॉ. शिवराज बोकडे आदींनी सहकार्य केले.
ज्ञान, वैज्ञानिक दृष्टिकोन, प्रत्यक्ष अनुभव आणि संवर्धनाची प्रेरणा यांचा सुंदर संगम घडवून आणणारा हा उपक्रम अत्यंत चैतन्यमय व संस्मरणीय वातावरणात संपन्न झाला.
‘निसर्ग समजून घेऊया, निसर्गाचा आदर करूया, जैवविविधतेचे रक्षण करूया आणि संवर्धनासाठी एक पाऊल पुढे टाकूया,’ या संदेशाने कार्यक्रमाची सांगता झाली.
